Rok 2017 może przynieść przełom w leczeniu zespołu jelita nadwrażliwego (IBS). Firma biotechnologiczna Axim Biotechnologies rozpoczęła właśnie badania kliniczne, w których będzie sprawdzała  skuteczność stosowania gumy do żucia z kannabidiolem (CBD). Eksperymenty są  prowadzone na Uniwersytecie Wageningen w Holandii i obejmują 40 pacjentów w wieku 18-65 lat, u których rozpoznano IBS zgodnie z Kryteriami Rzymskimi III. Zasady badań  umożliwiają  chorym stosowanie do 6 gum do żucia dziennie w celu złagodzenia skurczów żołądka, nadmiernych wzdęć, bólu trzewnego i innych objawów związanych z IBS. Zadaniem naukowców będzie obserwacja zmian w rytmie oraz częstotliwości wypróżnień. Na dzień dzisiejszy eksperymenty są w drugiej fazie badań klinicznych.

A skąd pomysł na gumę do żucia? Kannabidiol jest przecież dostępny w różnych formach, ale dostarczanie go w tak niekonwencjonalny sposób sprawia, że substancja ma szansę lepiej się wchłonąć ( forma o przedłużonym uwalnianiu), a przez to skuteczniej działać.

A o skuteczność chodzi przede wszystkim, bo zespół jelita nadwrażliwego jest jedną z najczęstszych przyczyn konsultacji gastroenterologicznych. Szacuje się, że to schorzenie  może dotyczyć nawet 20% ludności krajów rozwiniętych , a sam zespół występuje przeszło dwukrotnie częściej  u płci żeńskiej . Objawy kliniczne w IBS są opisywane  przez tzw. Kryteria Rzymskie III z 2006 r. jako nawracający ból lub dyskomfort w obrębie jamy brzusznej trwający przynajmniej 3 dni w miesiącu przez ostatni kwartał. Ponadto muszą być spełnione co najmniej 2 z 3 objawów dodatkowych, tj.:  odczuwanie poprawy po wypróżnieniu, początek dolegliwości skojarzony ze zmianą rytmu wypróżnień i/lub ze zmianą wyglądu stolca. Do objawów  towarzyszących, które występują u części pacjentów, można zaliczyć wymioty, wzdęcia, nadmierne oddawanie gazów oraz niespecyficzne objawy ze strony górnego odcinka przewodu pokarmowego, takie jak wczesne uczucie pełności po posiłku, pieczenie w nadbrzuszu oraz uczucie zalegania pokarmu w żołądku.

Ze względu na dominujące objawy wyróżniamy postać z przewagą biegunek (diarrhoea predominant IBS – D-IBS) oraz dominacją zaparć (constipation predominant IBS – C-IBS). Jeżeli równie często występują biegunki i zaparcia, mówimy o postaci mieszanej zespołu (mixed IBS – M-IBS). W przypadku trudności diagnostycznych mówimy o postaci niezdefiniowanej (undefined IBS – U-IBS).

Najczęstszą postacią jest zespół z przewagą biegunek, który występuje u ponad 40% pacjentów. Stolce są liczne i o małej objętości. Posiłki mogą wywoływać wypróżnienie, po którym następuje odczuwana przez chorego ulga . Powyższym objawom często towarzyszy ból w jamie brzusznej o zmiennej intensywności, lokalizujący się najczęściej w lewym podbrzuszu. Ta lokalizacja obserwowana jest u ponad 70% pacjentów.

Kolejną postacią jest IBS z dominacją zaparć. Postać ta może być związana z innymi niż infekcyjne procesami chorobowymi toczącymi się w obrębie jamy brzusznej, mogącymi wpływać na czynność końcowego odcinka przewodu pokarmowego.

W diagnostyce należy uwzględnić fakt, iż w przypadku  zespołu jelita nadwrażliwego nie występują domieszki krwi w stolcu oraz nie obserwuje się ubytku masy ciała u pacjenta.  Pogorszeniu ulega głównie komfort życia chorych, a skutecznego leczenia do tej pory brak. Być może zastosowanie kannabidiolu w postaci gumy do żucia stanowi milowy krok w terapii tej trudnej choroby.

 

Źródła:

Thor Piotr, „Podstawy patofizjologii człowieka”, Uniwersyteckie Wydawnictwo Medyczne ‘Vesalius’, Kraków 2009

Kinga K. Borowicz, Paulina Kaczmarska,  Barbara Szalewska,  Medical use of marihuana, Independent Unit of Experimental Neuropathophysiology, Department of Pathophysiology, Medical University of Lublin, The University of Vincent Pol in Lublin, Arch Physiother Glob Res 2014; 18 (4): 13-17

PRODUCT PIPELINE

https://www.specialtypharmacytimes.com/news/cannabis-chewing-gum-enters-irritable-bowel-syndrome-trial