Kwas gamma-aminomasłowy, czyli GABA, to jeden z neuroprzekaźników naturalnie występujących w naszym mózgu. W układzie nerwowym jego główne działanie polega na hamowaniu przekaźnictwa, kiedy komórki nerwowe są zbyt aktywne. Wielu ludzi przyjmuje suplementy z GABA aby wyciszyć się, poprawić sen, ale też… by się odchudzić! Czy suplementy z GABA działają?

Neuroprzekaźniki w naszym mózgu

Układ nerwowy człowieka jest niezmiernie skomplikowaną, misterną siatką, w której znajdują się różne komórki – neurony, komórki glejowe. W naszym mózgu komórki nerwowe tworzące ową sieć nie są ze sobą ściśle połączone. Pomiędzy ich wypustkami, nazywanymi aksonami i dendrytami, istnieją niewidoczne gołym okiem przerwy. Nazywane są synapsami. Kiedy neurony się „komunikują”, do owych przestrzeni wydzielane są różnego rodzaju substancje chemiczne, zwane neuroprzekaźnikami. To one odpowiadają za to, czy możesz zapamiętywać fakty, skupić się na zadaniach, jakie emocje odczuwasz – czyli za całokształt naszej psychiki. Z drugiej strony, o czym często zapominamy, kontrolują wszystkie parametry, odpowiedzialne za sprawne funkcjonowanie całego organizmu – częstotliwość bicia serca, oddychanie, apetyt, ciśnienie tętnicze. Ze względu na pełnioną funkcję, możemy wyróżnić 2 główne rodzaje neuroprzekaźników – pobudzające, oraz hamujące. Do pierwszej grupy zaliczamy m.in. norepinefrynę, adrenalinę oraz dopaminę. W mózgu wiodącym neuroprzekaźnikiem, który powoduje pobudzenie jest natomiast glutaminian. Inne, takie jak GABA, działają przeciwnie, hamując przekaźnictwo nerwowe w synapsach. Proces komunikacji komórek nerwowych jest jednak bardziej skomplikowany – działanie tych substancji podlega sumowaniu. Ostateczny efekt jest więc skutkiem nie jednej, lecz wielu substancji.

Jak działa GABA na mózg?

Można powiedzieć, że neuroprzekaźniki to hormony działające na komórki nerwowe (niektóre z nich również są do nich zaliczane). Główne działania GABA na nasz mózg to:

  • zmniejszenie nadmiernego pobudzenia komórek nerwowych
  • zwiększenie wydzielania hormonu wzrostu – co pozwala budować masę mięśniową

 

GABA , pełniący rolę hamującą, odpowiada więc za wyciszenie i relaks. Koi nerwy, i umożliwia zasypianie. Zmniejsza drażliwość, uczucie niepokoju. Kiedy wydzielany jest do synapsy, nie pozwala przewodzić pobudzenia dalej. Równowaga pomiędzy GABA i glutaminianem jest więc niezbędna dla normalnego funkcjonowania naszego mózgu. Ale czy przyjmując suplement GABA doustnie… Rzeczywiście działamy na mózg?

Suplementy z GABA – na co pomagają?

Ludzie biorą suplementy zawierające kwas gamma-aminomasłowy z różnych przyczyn. Wśród głównych powodów ich stosowania wymienia się:

  • stany lękowe, niepokój
  • narażenie na stres
  • zespół napięcia przedmiesiączkowego
  • bóle przewlekłe
  • wysokie ciśnienie tętnicze
  • chorobę lokomocyjną, oraz zawroty głowy
  • obniżony nastrój
  • spalanie tłuszczu i budowanie masy mięśniowej
  • mózgowe porażenie dziecięce
  • ADHD
  • inne (zespół Cushinga, napady padaczkowe, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych)

Analiza licznych badań, przeprowadzona przez ekspertów z WebMD, ujawnia, że nie ma dowodów na skuteczność suplementów z GABA – przynajmniej w większości przypadków. Dlaczego tak się dzieje?

Czy suplementy z GABA przechodzą przez barierę-krew mózg?

Nasz mózg posiada niemal nieprzepuszczalny filtr, który zapobiega przedostaniu się toksycznych substancji z krwi. To jego naturalna forma ochrony, nazywana barierą krew-mózg. Nie może go sforsować większość toksyn, a także składników pokarmowych, bakterii czy w końcu… leków oraz substancji, które potencjalnie mogłyby mieć na niego pozytywny wpływ. Mózg to najważniejszy z organów – dlatego potrzebuje odpowiedniej „tarczy”. Tylko wybrane substancje mogą ją obejść.

Kiedy przyjmujemy suplementy diety doustnie, najpierw wchłaniane są przez przewód pokarmowy, skąd przechodzą do krwi. Krew z jelit transportuje zaabsorbowane składniki do wątroby drogą żyły wrotnej, gdzie większość z nich podlega reakcjom chemicznym, czyli jest metabolizowana. Liczne wczesne badania wykazywały, że suplementy diety z kwasem gamma-aminomasłowym nie przechodzą przez barierę krew-mózg. To znaczy, że w ogóle nie docierają tam, gdzie chcielibyśmy, aby działały. Jednak nowsze odkrycia zmuszają nas do postawienia tego problemu pod znakiem zapytania. Przykładowo, w badaniu naukowców z Kuwejtu, opublikowanym w Brain research. Developmental Brain Research w 2002 r. nie tylko odnotowano przechodzenie GABA przez barierę krew mózg u szczurów, ale też zauważono, że u nowonarodzonych osobników była 2 razy większa! Co również interesujące, odkrycia japońskich badaczy sugerują, że w owej barierze znajdowany jest specyficzny transporter GABA, który umożliwiałby wychwycenie tego składnika z krwi. Czy jednak stężenia, które osiąga GABA w mózgu są wystarczające, aby działał u ludzi przyjmujących suplementy z tym składnikiem – tego w obecnej chwili nie wiemy.

Badania naukowe – czy GABA działa?

Istnieją pojedyncze badania wskazujące na skuteczność GABA, jednak przeprowadzone na niewielkich grupach uczestników. Niektóre z nich były finansowane przez firmy produkujące owe suplementy, co może nasuwać pewne wątpliwości co do ich obiektywności. Wspomniane badania dotyczyły:

  • zmniejszenia zmęczenia po wykonaniu zadania, wymagającego koncentracji
  • zmniejszenia stężenia kortyzolu (hormonu stresu)
  • akrofobii – lęku wysokości.

Naturalne sposoby na zwiększenie przekaźnictwa GABA w mózgu

Istnieją naturalne produkty, które mogą zwiększyć przekaźnictwo GABA w mózgu, dzięki czemu możemy się wyciszyć i zapomnieć o stresach. Te naturalne źródła zwykle nie zawierają GABA, ale substancje pośrednio wzmacniające jego działanie, jak terpenoidy, czy flawonoidy:

  • herbata Pu-Erh (zawierajaca teatinę)
  • produkty kiszone i fermentowane (jak Kimchi, kapusta kiszona) – dzięki działaniu bakterii Lactobacillus
  • rumianek, lawenda, kwiat lipy i passiflory.

Phenibut – lepszy od suplementów z GABA?

Alternatywą dla suplementów zawierających sam GABA jest phenibut – substancja o bardzo podobnej strukturze do tego neuroprzekaźnika. Jak się uważa, przekracza bez problemu barierę krew-mózg, więc może być „użyty” przez neurony. Phenibut używany jest w tych samych celach, co GABA. Podobnie jak GABA, można go zakupić przez internet – nie jest zarejestrowany jako lek. W ostatnich latach, można się jednak doszukać coraz więcej wzmianek o jego działaniach ubocznych – przede wszystkim związanych z uzależnieniem, oraz zatruciami, o objawach przypominających delirium i napad psychozy. Chociaż oficjalnie nie wymienia się przeciwwskazań dla stosowania tego środka – nikt nie potwierdził jego bezpieczeństwa. Warto o tym wiedzieć, nim zdecydujemy się na zakup tego środka.

 

Najlepszą pastę CBD kupisz w sklepie pod tym linkiem  Sklep CBDa

 

 

Zapisz się do naszego biuletynu

Zapisanie zajmie ci mniej niż minutę a dzięki niemu:

-uzyskasz dostęp do ekskluzywnych materiałów

-będziemy powiadamiać cię o nowych artykułach na portalu

-otrzymasz stały rabat w naszym sklepie

-poinformujemy cię o konkursach i promocjach

Email marketing templates powered by FreshMail.com

 

 

 

ŹRÓDŁA:

Boonstra, Evert, et al. „Neurotransmitters as food supplements: the effects of GABA on brain and behavior.” Frontiers in psychology 6 (2015).

Takanaga, Hitomi, et al. „GAT2/BGT-1 as a System Responsible for the Transport of &ggr;-Aminobutyric Acid at the Mouse Blood–Brain Barrier.”Journal of Cerebral Blood Flow & Metabolism 21.10 (2001): 1232-1239.

Downes, Michael A., et al. „Acute behavioural disturbance associated with phenibut purchased via an internet supplier.” Clinical toxicology 53.7 (2015): 636-638.

Samokhvalov, Andriy V., et al. „Phenibut dependence.” BMJ case reports 2013 (2013): bcr2012008381.

O’Connell, Charles W., et al. „Phenibut, the Appearance of Another Potentially Dangerous Product in the United States.” The American journal of medicine127.8 (2014): e3-e4.

Högberg, Lovisa, István Szabó, and Jaan Ruusa. „Psychotic symptoms during phenibut (beta-phenyl-gamma-aminobutyric acid) withdrawal.” Journal of Substance Use 18.4 (2013): 335-338.

Goutman, Juan D., et al. „Flavonoid modulation of ionic currents mediated by GABA A and GABA C receptors.” European journal of pharmacology 461.2 (2003): 79-87.